Çalışma Saatleri ve Mola (Ara Dinlenme) Hakları 2026

Haftalık ve Günlük Çalışma Süresi: 45 Saat ve Denkleştirme (Md. 63)

4857 sayılı İş Kanunu madde 63'e göre çalışma süresi genel olarak haftada en çok 45 saattir. Aksi kararlaştırılmamışsa bu süre, haftanın çalışılan günlerine eşit bölünerek uygulanır. Tarafların yazılı anlaşmasıyla denkleştirme uygulanabilir: haftalık normal çalışma süresi, günde 11 saati aşmamak koşuluyla haftanın günlerine farklı dağıtılabilir. Denkleştirme döneminde haftalık ortalama çalışma süresi 45 saati aşmadığı sürece, bazı haftalarda 45 saatin üzerine çıkılması fazla çalışma sayılmaz. Denkleştirme süresi kural olarak 2 aydır; toplu iş sözleşmesiyle 4 aya kadar artırılabilir. Günlük çalışmanın üst sınırı her halde 11 saattir. Bazı işlerde, örneğin yer altı maden işlerinde, çalışma süresi daha kısa uygulanır; kesin süreler için resmi kaynak esastır. Ortalama 45 saati aşan çalışmalar fazla çalışma kapsamına girer ve ayrı kurallara tabidir.

• Genel çalışma süresi: haftada en çok 45 saat (Md. 63).
• Günlük çalışma her halde en çok 11 saat (denkleştirme tavanı).
• Denkleştirme yazılı anlaşma ister; haftalık ortalama 45 saati aşamaz.
• Denkleştirme dönemi kural olarak 2 ay, toplu iş sözleşmesiyle 4 aya kadar.
• Yer altı maden gibi bazı işlerde süre daha kısadır (kaynağa göre değişir).

Ara Dinlenme (Mola) Süreleri: 15, 30, 60 Dakika (Md. 68)

İş Kanunu madde 68 ara dinlenmesini (molayı) günlük çalışma süresine göre belirler. Günlük çalışma 4 saat veya daha kısaysa en az 15 dakika; 4 saatten fazla ve 7,5 saate kadar ise en az 30 dakika (yarım saat); 7,5 saatten fazla ise en az 1 saat ara dinlenmesi verilir. Bu süreler asgari sınırdır; işveren daha uzun mola verebilir, ancak altına inemez. Ara dinlenmeleri iklim, mevsim, o yerdeki gelenekler ve işin niteliği göz önünde tutularak ayarlanır ve kural olarak aralıksız verilir; koşullar gerektirdiğinde aralı da kullandırılabilir. İki temel kural şudur: ara dinlenmeleri çalışma süresinden sayılmaz ve kural olarak ücretsizdir; işçi bu sürede serbesttir. Mola fiilen kullandırılmalıdır; erken çıkış veya geç başlatma mola yerine geçmez. Aynı işyerindeki işçilere molalar aynı veya farklı saatlerde kullandırılabilir.

• 4 saat ve altı çalışma: en az 15 dakika mola.
• 4 saatten fazla, 7,5 saate kadar: en az 30 dakika mola.
• 7,5 saatten fazla çalışma: en az 1 saat (60 dakika) mola.
• Süreler asgaridir: artırılabilir, altına inilemez.
• Ara dinlenmesi çalışma süresinden sayılmaz, kural olarak ücretsizdir.
• Mola fiilen ve kural olarak kesintisiz kullandırılmalıdır.

Gece Çalışması Kuralları: Gece Dönemi ve 7,5 Saat Sınırı (Md. 69)

İş Kanunu madde 69'a göre gece dönemi, en geç saat 20.00'de başlayıp en erken saat 06.00'ya kadar geçen ve her halde en çok 11 saat süren zaman dilimidir. Bu dönemde yapılan çalışma gece çalışması sayılır. İşçilerin gece çalışması kural olarak 7,5 saati geçemez. Yasa; turizm, özel güvenlik ve sağlık hizmeti yürütülen işlerde işçinin yazılı onayının alınması şartıyla 7,5 saatin üzerinde gece çalışmasına izin verir; bunun dışındaki işlerde bu sınır aşılamaz. Gece ve gündüz çalışılan ve nöbetleşe postalar kullanılan işlerde, bir çalışma haftası gece çalışan işçiler, izleyen ikinci hafta gündüz postasına alınarak postalar sıraya konur. Gece 7,5 saati aşan çalışmalar, haftalık 45 saatlik sınır aşılmamış olsa bile fazla çalışma olarak değerlendirilebilir; fazla mesai kuralları ayrı bir konudur. Gece çalışmasında sağlık gözetimi yükümlülükleri de bulunur.

• Gece dönemi: 20.00-06.00 arası, en çok 11 saat (Md. 69).
• Gece çalışması kural olarak en çok 7,5 saat.
• İstisna: turizm, özel güvenlik, sağlık işleri (işçinin yazılı onayıyla).
• Nöbetleşe postalar sıraya konur: bir hafta gece, sonraki hafta gündüz.
• Gece 7,5 saati aşan çalışma fazla çalışma sayılabilir (45 saat aşılmasa da).

İlgili rehberler ve araçlar

Sık sorulan sorular